Granie w gry wideo w umiarkowany sposób może wyostrzyć umiejętności poznawcze, pozwalając graczom ćwiczyć złożone zadania w symulowanych środowiskach. Takie wnioski płyną z najnowszych badań oraz analiz ekspertów, które podkreślają unikalne zalety gier wideo w porównaniu z tradycyjnymi aplikacjami do treningu mózgu.
Korzyści poznawcze z umiarkowanego grania
Aaron Seitz, profesor psychologii i dyrektor Brain Game Center for Mental Fitness and Well-Being na Northeastern University, wyjaśnił w rozmowie z The Washington Post, że gry wideo oferują przewagę poznawczą, której nie posiadają konwencjonalne gry logiczne. Według niego, podczas grania ludzie doskonalą skomplikowane umiejętności w warunkach symulowanych, co różni się od prostych gier, które często stawiają na łatwość i powtarzalność.
Badania opublikowane we wrześniu 2025 roku potwierdziły te obserwacje. Eksperyment przeprowadzony na męskich studentach wykazał, że już jedna sesja gry wideo poprawiła szybkość reakcji poznawczej, dokładność oraz zdolności przetwarzania informacji. Korzyści te były powiązane ze zwiększoną aktywacją płata czołowego mózgu, co wskazuje na realny wpływ gier na funkcje poznawcze.
Wpływ gier na mózg i funkcje poznawcze
Równolegle międzynarodowe badanie obejmujące ponad 1400 uczestników pokazało, że regularni gracze, którzy poświęcają na gry pięć lub więcej godzin tygodniowo, funkcjonują poznawczo tak, jakby byli o 13 do 14 lat młodsi od swojego rzeczywistego wieku. To sugeruje, że granie może mieć długoterminowy pozytywny wpływ na sprawność umysłową. funkcjonują młodsi[2]
Korzyści poznawcze są szczególnie widoczne przy umiarkowanym graniu. Badania z Nottingham Trent University wykazały, że osoby grające od jednej do pięciu godzin tygodniowo osiągały o 5% lepszą dokładność w przetwarzaniu informacji wirtualnych. Skany mózgu ujawniły wzmożoną aktywność w obszarach zakrętu językowego oraz dodatkowego obszaru ruchowego. Nawet gracze grający poniżej funkcjonowali poznawczo tak, jakby byli o około pięć lat młodsi.
Ryzyka nadmiernego grania i dalsze kierunki badań
Badanie z 2025 roku przeprowadzone na University of Colorado Boulder objęło 1241 osób w wieku od 28 do 49 lat. Wyniki pokazały, że granie w gry wideo znacząco poprawiło rozumowanie przestrzenne, a także szybkość przetwarzania informacji. Z kolei badania opublikowane w JAMA Network Open wykazały, że dzieci grające w gry przez trzy godziny lub więcej dziennie wykazywały szybsze i dokładniejsze reakcje w zadaniach poznawczych obejmujących kontrolę impulsów oraz pamięć roboczą w porównaniu do dzieci niegrających. Badanie z 2025 roku przeprowadzone na University of Colorado Boulder[3] dzieci lub więcej dziennie[4]
Eksperci jednak ostrzegają przed ryzykiem związanym z nadmiernym graniem. Przedłużone sesje gier wiążą się z problemami z koncentracją, zaburzeniami snu oraz obniżonymi wynikami w nauce. Badania wskazują, że choć umiarkowane granie poprawia funkcje poznawcze, samo granie nie przekłada się na poprawę zdrowia psychicznego, które jest bardziej związane z aktywnością fizyczną.
Odkrycia te pozycjonują gry wideo jako potencjalnie wartościowe narzędzia treningu poznawczego, pod warunkiem ich odpowiedniego wykorzystania. Naukowcy kontynuują badania, aby zidentyfikować cechy gier oraz wzorce rozgrywki, które maksymalizują korzyści poznawcze, minimalizując jednocześnie potencjalne szkody. Naukowcy zidentyfikować cechy gier[5]